Biuletyn IPN nr 241 (12) / 2025. Grudzień 70

Book description:

Denerwuje mnie jak słyszę komunistów czy postkomunistów powtarzających, że mamy oto wielki dar 80 lat bez wojny. Oczywiście, nie było w ostatnich 80 latach konfliktu o skali światowej. Czy jednak powtarzanie właśnie przez komunistów tego sloganu o 80 latach bez wojny nie ma na celu przykrycia powojennych zbrodni sowieckich i komunistycznych Czy oni mają prawo mówić o kilkudziesięciu latach pokoju, jeśli bezpośrednio po zakończeniu wojny uczestniczyli wraz z Sowietami w aresztowaniach i mordowaniu żołnierzy Armii Krajowej Kilka lat po wojnie zwalczali podziemie niepodległościowe i zapełniali więzienia polskimi patriotami.

Czy spadkobiercy komunistycznej władzy mogą chlubić się pokojem, jeżeli w grudniu 1970 roku wysłali milicję i wojsko z rozkazem strzelania do Polaków Tak zwana robotnicza władza strzelała do robotników! Czy mogą mówić o trwałym pokoju ci, którzy stanem wojennym chcieli zdławić Solidarność i wolnościowe dążenia Polaków

Ile ofiar obciąża komunistyczne rządy w Polsce Niech nas nie uczą o pokoju, kiedy mają polską krew na rękach.

W 12 numerze przypominamy Grudzień ’70, strzelanie, nocne tajne pogrzeby i zmienianie dat śmierci na grobach.  

Zachęcam do lektury grudniowego numeru „Biuletynu IPN”.

Jan M. Ruman
redaktor naczelny
„Biuletynu IPN”

Contents:

• Grudzień ’70
• Piotr Brzeziński – Grudzień ’70 w Trójmieście
• Daniel Wicenty – Grudzień 1970 – pamięć, skutki i paradoksy
• Kinga Hałacińska – Przystąpić do grzebania zmarłych od dziś
• Artur Cieślik – Pomnik Poległych Stoczniowców 1970
  
  Pamięć – przestroga – nadzieja
• Artur Kubaj – Nierozliczone zbrodnie rodzą złe owoce
  
  Grudzień ’70 w Szczecinie
• Tomasz Czapla – „Strzelać! Strzelać! Rozkazuję wam strzelać!”
  
  Grudzień ’70 w Elblągu
• Paweł Miedziński – Antypochód. Szczecińska manifestacja pierwszomajowa ’71 w fotografiach
• Adam Hlebowicz – Wypadki czy masakra grudniowa?
  
  Określenia ważnych wydarzeń ukute przez propagandę systemu totalitarnego czasem funkcjonują nadal w odmienionej sytuacji politycznej. Jednym z najbardziej zauważalnych, a zarazem bolesnych przykładów jest trwanie przy nazywaniu Grudnia ’70 wypadkami, zajściami, wydarzeniami.

Sylwetki

• ks. Jarosław Wąsowicz SDB – Strażnik pamięci ofiar Grudnia ’70
  
  Ks. Hilary Jastak (1914–2000)
• Łucja Marek – Dziedzictwo ks. Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego
• Katarzyna Jóźwik – Współtwórca Oaz. Ks. Wojciech Danielski (1935–1985)
  
  W Wigilię 1985 r. w Klinice Onkologii w Warszawie, po wielu miesiącach zmagań z chorobą nowotworową, zmarł ks. Wojciech Danielski. Dzisiaj wydaje się on mało rozpoznawalny, ale 40 lat temu jego działalność wpisywała się w dramatyczne doświadczenia Kościoła lat 70. i 80. Rola ks. Danielskiego była znacząca w stanie wojennym, gdy zastąpił on pozostającego na emigracji ks. Franciszka Blachnickiego jako moderator krajowy Ruchu Światło-Życie.

Komentarze historyczne

• Włodzimierz Suleja – Komendant i Szef
  
  Towarzysz Wiktor i towarzysz Józef. Komendant i „Szef”. Marszałek i generał. Historia wzajemnych relacji pomiędzy Józefem Piłsudskim a Kazimierzem Sosnkowskim jest i długa, i niekiedy niełatwa, a nawet bardzo trudna. Historie rozdźwięków między nimi opisał wnikliwie Tadeusz Katelbach w roku 1975 w paryskich „Zeszytach Historycznych”, ale przecież nawet dysonanse nie zdołały zerwać ani nawet nadwątlić niezwykle silnych więzi, które złączyły ich życiowe ścieżki we wspólnie przebywaną drogę.
• Małgorzata Misiak – Język młodego Piłsudskiego
• Tomasz Szturo – Sergiusz Piasecki. Żywot człowieka nieujarzmionego